Wybierając ubezpieczenie dla swojego mieszkania lub domu, stajemy przed wieloma decyzjami dotyczącymi zakresu ochrony. Jedną z opcji, która zyskuje na popularności, jest polisa w formule All Risks, często tłumaczona jako ubezpieczenie od wszystkich ryzyk. Brzmi to bardzo zachęcająco, sugerując kompleksową i niemal absolutną ochronę przed wszelkimi możliwymi nieszczęściami. Jednak czy rzeczywiście tak jest? Czy szerszy zakres ochrony zawsze oznacza lepszy wybór i czy warto ponosić często wyższy koszt związany z taką polisą? Eksperci rynku ubezpieczeń i doradcy podkreślają, że decyzja ta powinna być dobrze przemyślana i dostosowana do indywidualnych potrzeb oraz możliwości finansowych właściciela nieruchomości.

Czym jest ubezpieczenie All Risks?

Podstawowa różnica między ubezpieczeniem All Risks a tradycyjną polisą opartą na ryzykach nazwanych (Named Perils) leży w sposobie definiowania zakresu ochrony. W polisie opartej na ryzykach nazwanych, ubezpieczyciel odpowiada tylko za szkody powstałe w wyniku zdarzeń jawnie wymienionych w Ogólnych Warunkach Ubezpieczenia (OWU), np. pożar, huragan, zalanie, kradzież z włamaniem itd. Jeśli szkoda powstanie w wyniku zdarzenia niewymienionego na tej liście, odszkodowanie nie zostanie wypłacone.

Natomiast ubezpieczenie w formule All Risks działa na odwrotnej zasadzie. Obejmuje ono ochroną wszystkie zdarzenia, które mogą spowodować szkodę w ubezpieczonym mieniu, z wyjątkiem tych, które są wyraźnie wskazane jako wyłączenia w Ogólnych Warunkach Ubezpieczenia. Oznacza to, że jeśli dane zdarzenie nie znajduje się na liście wyłączeń, to co do zasady jest objęte ochroną. Taka konstrukcja polisy potencjalnie obejmuje szerszy katalog zdarzeń, w tym te nietypowe, rzadkie lub trudne do przewidzenia, które mogłyby nie znaleźć się na liście ryzyk nazwanych. Przykładowo, polisa All Risks może pokryć szkody wynikające z przypadkowego stłuczenia drogiej szyby przez dziecko grające w piłkę w domu, rozlania farby na nową kanapę podczas remontu, uszkodzenia elewacji przez graffiti czy zniszczenia mienia przez dzikie zwierzęta, które dostały się na posesję – o ile takie zdarzenia nie są specyficznie wyłączone w OWU.

Należy jednak stanowczo podkreślić, że nazwa „od wszystkich ryzyk” jest pewnym uproszczeniem marketingowym. Żadna polisa nie chroni absolutnie od wszystkiego. Kluczowe jest dokładne zapoznanie się z listą wyłączeń odpowiedzialności w OWU. Typowe wyłączenia w polisach All Risks (podobnie jak w polisach opartych na ryzykach nazwanych) to m.in.: szkody wyrządzone umyślnie przez ubezpieczonego lub domowników, szkody wynikające z rażącego niedbalstwa, naturalne zużycie, wady fabryczne, błędy konstrukcyjne, szkody powstałe w wyniku działań wojennych, terroryzmu, a często także specyficzne rodzaje szkód, jak np. szkody górnicze czy powódź (jeśli nie wykupiono odpowiedniego rozszerzenia lub nieruchomość znajduje się na terenie wyłączonym z ochrony). Dlatego uważna lektura OWU jest absolutnie niezbędna, niezależnie od wybranej formuły ubezpieczenia.

Zalety ubezpieczenia All Risks

Decyzja o wyborze polisy All Risks może przynieść kilka istotnych korzyści:

Szeroki zakres ochrony: To główna i niezaprzeczalna zaleta. Objęcie ochroną zdarzeń losowych, które nie zostały przewidziane i wymienione w standardowych katalogach ryzyk, daje większe poczucie bezpieczeństwa. Minimalizuje ryzyko, że spotka nas nietypowe nieszczęście, za które nie otrzymamy odszkodowania, bo nie zostało ono wprost nazwane w umowie.

Potencjalnie prostsza likwidacja szkód: W przypadku sporu co do przyczyny szkody, w formule All Risks ciężar dowodu może częściowo spoczywać na ubezpieczycielu, który musi udowodnić, że dane zdarzenie podlega pod jedno z wyłączeń. W formule ryzyk nazwanych to ubezpieczony musi wykazać, że szkoda jest wynikiem zdarzenia wymienionego w polisie. Choć w praktyce ubezpieczony nadal musi udokumentować sam fakt zaistnienia szkody i jej rozmiar, teoretycznie proces dochodzenia roszczeń może być nieco łatwiejszy w sytuacjach nieoczywistych.

Mniejsze ryzyko luki w ochronie: Wybierając All Risks, zmniejszamy prawdopodobieństwo wystąpienia sytuacji, w której nasza nieruchomość ulegnie uszkodzeniu w wyniku zdarzenia, o którym nie pomyśleliśmy przy wyborze zakresu ubezpieczenia opartego na ryzykach nazwanych.

Wady i ograniczenia ubezpieczenia All Risks

Formuła All Risks, mimo swoich zalet, ma również pewne wady i aspekty, które należy wziąć pod uwagę:

Wyższa cena: Zazwyczaj polisy All Risks są droższe niż ich odpowiedniki oparte na ryzykach nazwanych, nawet przy porównywalnych sumach ubezpieczenia. Ubezpieczyciele kalkulują wyższą składkę, rekompensując sobie szerszy zakres odpowiedzialności i ryzyko pokrycia nietypowych szkód. Różnica w cenie może być znacząca i stanowi główny czynnik, dla którego nie wszyscy decydują się na tę opcję. Ten wpływ zakresu ochrony na ostateczny koszt jest fundamentalnym elementem kalkulacji składki, a więcej szczegółów na temat czynników cenotwórczych można znaleźć na przykład tutaj: https://www.o2.pl/pozostale/ile-kosztuje-ubezpieczenie-mieszkania-czynniki-wplywajace-na-cene-polisy-7149232222259840a.

Wciąż istniejące wyłączenia: Jak wspomniano wcześniej, kluczowe jest zrozumienie, że All Risks nie oznacza braku wyłączeń. Niezrozumienie lub przeoczenie istotnych wyłączeń może prowadzić do rozczarowania w momencie zgłoszenia szkody i odmowy wypłaty odszkodowania. Konieczność wnikliwej lektury OWU pozostaje niezmienna.

Nie zawsze jest to konieczne: Dla niektórych właścicieli nieruchomości, zwłaszcza tych posiadających starsze mienie o niższej wartości lub mieszkających w lokalizacjach o niskim ryzyku wystąpienia nietypowych zdarzeń, dobrze dobrana polisa oparta na ryzykach nazwanych, uzupełniona o niezbędne rozszerzenia (np. kradzież, OC), może być w pełni wystarczająca i bardziej opłacalna.

Potencjalne wyższe udziały własne: Czasami, aby zrównoważyć szersze ryzyko, ubezpieczyciele mogą stosować w polisach All Risks wyższe udziały własne (franszyzy redukcyjne) dla niektórych rodzajów szkód, zwłaszcza tych o charakterze przypadkowym.

Co mówią eksperci i doradcy?

Eksperci rynku ubezpieczeniowego są zgodni co do kilku kwestii. Po pierwsze, podkreślają konieczność indywidualnej oceny ryzyka. Wybór między All Risks a Named Perils powinien zależeć od konkretnej nieruchomości, jej wartości, lokalizacji, sposobu użytkowania oraz od indywidualnej skłonności właściciela do ryzyka i jego możliwości finansowych.

Po drugie, zalecają przeprowadzenie analizy kosztu do korzyści. Czy potencjalne korzyści płynące z szerszej ochrony w formule All Risks są warte poniesienia wyższej składki? Warto porównać cenę polisy All Risks z ceną polisy opartej na ryzykach nazwanych z wykupionymi wszystkimi interesującymi nas rozszerzeniami. Czasem różnica może być niewielka, a czasem znacząca.

Po trzecie, eksperci zwracają uwagę, że dobrze skonstruowana polisa oparta na ryzykach nazwanych może zapewnić bardzo solidną ochronę. Jeśli dokładnie zidentyfikujemy potencjalne zagrożenia dla naszej nieruchomości i wykupimy odpowiednie klauzule dodatkowe, możemy uzyskać ochronę porównywalną do All Risks w zakresie ryzyk, które nas najbardziej dotyczą, potencjalnie niższym kosztem.

Niezależnie od wybranej formuły, wszyscy eksperci jednogłośnie podkreślają absolutną konieczność dokładnego czytania i rozumienia Ogólnych Warunków Ubezpieczenia, a w szczególności rozdziałów dotyczących zakresu ochrony i wyłączeń odpowiedzialności.

Dla kogo All Risks jest szczególnie polecane?

Ubezpieczenie w formule All Risks może być szczególnie korzystne dla:

• Właścicieli nowych lub niedawno wyremontowanych nieruchomości o wysokiej wartości.
• Osób posiadających cenne wyposażenie (ruchomości domowe).
• Klientów poszukujących maksymalnego spokoju ducha i chcących zminimalizować ryzyko nieobjęcia ochroną nietypowych zdarzeń.
• Rodzin z małymi dziećmi lub posiadających zwierzęta domowe (większe ryzyko przypadkowych uszkodzeń).
• Właścicieli nieruchomości o nietypowej konstrukcji lub położonych w miejscach, gdzie mogą wystąpić nieprzewidywalne zjawiska.

Podsumowanie

Ubezpieczenie mieszkania w formule All Risks to atrakcyjna propozycja dla osób poszukujących jak najszerszej ochrony. Oferuje ono zabezpieczenie przed wieloma nietypowymi zdarzeniami, które mogłyby nie być objęte standardową polisą opartą na ryzykach nazwanych. Jednak ta szersza ochrona wiąże się zazwyczaj z wyższą ceną i nie eliminuje całkowicie konieczności analizy wyłączeń odpowiedzialności zawartych w OWU. Decyzja o wyborze All Risks powinna być podjęta po starannym rozważeniu własnych potrzeb, ocenie ryzyka, analizie kosztów i korzyści oraz po dokładnym porównaniu dostępnych na rynku ofert. To wartościowa opcja, ale niekoniecznie optymalna dla każdego właściciela nieruchomości.